Tagarchief: angststoornis

ik ben niet altijd gelukkig (en dat is prima)

Gelukkig zijn. Gelukkig worden. Het houdt hele hordes Nederlanders dagelijks bezig. We willen allemaal blakend van gelukzaligheid over straat lopen. We zijn er naar op zoek, hunkeren er naar, streven, proberen, betalen zelfs grof geld om het te bereiken: Geluk.

Maar wat als geluk nu niet zo simpel werkt? Wat als geluk soms gewoon een momentopname is? Wat als geluk komt en gaat, net zoals emoties, gebeurtenissen, herinneringen? Moeten we er naar streven om altijd gelukkig te zijn, of is dit een utopie?

Gelukkig zijn is niet iets wat je 100% van de tijd kunt halen. Er komt altijd wel een baaldag, een tegenslag, ergernissen, discussies, ziekte, pijn, problemen van jezelf of van je geliefden die er voor zorgen dat je je niet altijd constant gelukkig kunt voelen. Moet je hier dan naar streven?

Als je op Instagram en Facebook kijkt, lijkt het soms wel de grote geluksshow. Iedereen straalt, lacht zijn tanden bloot. We posten de fijne momenten, de mooie momenten, de eerste stapjes, die nieuwe coole outfit en het uitzicht met de mooie zonsondergang. Als je hier te veel naar kijkt zou je haast gaan denken dat je iets verkeerd doet: waarom zijn al die mensen constant zo gelukkig? Waarom ben ik niet constant gelukkig? Wat is er mis met mij?

Goed nieuws: er is helemaal niets mis met jou. De foto’s en filmpjes die je van je vrienden en kennissen ziet langskomen zijn momentopnames. Misschien hadden ze net van te voren wel een gigantische ruzie gehad compleet met ugly crying. Misschien kregen ze na dat uitstapje wel een flinke boete omdat ze vergeten waren het parkeergeld te betalen. Misschien huilden ze zichzelf die avond wel in slaap, hopend dat niemand daar ooit achter zou komen.

Facebook en Instagram zijn de voordeuren van de maatschappij. Je ziet wat mensen willen laten zien als ze naar buiten gaan. Je ziet niet wat er achter de voordeur gebeurt, hoe veel leed er is, hoe veel problemen. Dat ene perfecte hoekje van de woonkamer dat je zag met die leuke plant op dat kekke tafeltje? Misschien zijn er wel wasmanden vol stapels niet opgevouwen was van af geknipt. Die leuke outfit en dat stralende gezicht? Misschien heeft ze wel een eetstoornis waar ze dagelijks mee worstelt en uit schaamte niets over durft te zeggen. Die vrouw die zo mooi zingt en daar filmpjes van deelt? Misschien heeft ze wel een depressie, waarbij muziek haar helpt. Je weet het niet. Die influencer met een tijdlijn vol zen yoga houdingen heeft misschien wel een woedeprobleem waar jij niets van af weet. Je weet alleen wat men online buiten de voordeur laat zien. Je ziet niet wat er achter gesloten deuren gebeurt. Daarom is het ook niet realistisch om je hier mee te vergelijken.

Sinds enige tijd heb ik de voordeur van mijn Instagram en Facebook op een kier gezet. Af en toe laat ik zien wat er schuil gaat achter mijn voordeur. Ik vertel over mijn angststoornis, paniekaanvallen en de burn-out die ik gehad heb. Het is best eng, je ‘vuile was’ delen met de buren. Anderzijds werkt het ook bevrijdend. Je laat zien: hee, dit ben ik, ik ben niet perfect. Ik heb problemen en uitdagingen en ik doe vaak ook maar wat. De reacties van mensen hier op zijn vaak hartverwarmend, herkenbaar, mooi en liefdevol. Kwetsbaarheid kan ook je kracht zijn. Mensen herkennen zich in mijn openheid, mijn blogs en gedichten over mijn angststoornis bijvoorbeeld. Ik krijg naast de openbare reacties ook veel privéberichten van mensen waarin ze schrijven dat ze zich zo herkennen in wat ik schrijf. Ik vind dat zo fijn dat ik de kier steeds een centimetertje groter durf te maken. Ik vind het prettig dat ik mensen er mee kan helpen, troosten, zij het op afstand. Over geluk gesproken: dat zijn de momenten waar ik gelukkig van word.

Liefs,

Chrisje

Ik had vandaag een mooie rotdag

Ik had vandaag een mooie rotdag. Het fijne aan afbouwen van medicatie (in afwachting van andere aanpak) is dat mijn energie opeens volop terug kwam, alsof er een mist op trok en ik plots weer helder kon zien, voor het eerst sinds maanden. “Aha!” zei mijn brein, “We kunnen weer!”. En het ging volledig op hol. Ik poetste het huis terwijl ik achterstallige dingen regelde en eten maakte. Ik deed honderdtwintig dingen tegelijk en voelde me – heel even – onoverwinnelijk en sterk en vrolijk.

Helaas kwam daar abrupt een eind aan toen halverwege de dag mijn energie plots een snoekduik in het diepe nam.

Mijn lijf werd moe, mijn brein nog vermoeider en de waterlanders stroomden onophoudelijk langs mijn wangen. Opeens was de wereld weer eng, groot en onbereikbaar, mijn gevoel wanhopig en ik een falend wezen. “Waarom kan ik me niet gewoon één dag onbezorgd goed voelen?” vroeg ik aan niemand in het bijzonder. Er kwam geen antwoord. Er is ook geen antwoord.

In deze rare tijd is iedereen al angstig en bezorgd. Ik was al voor deze rare tijd heel angstig en bezorgd. Dit kwam er alleen maar bovenop.

Toen kwamen mijn lieve dochter en vriendin thuis, met hun verhalen over school en werk. Verhalen over die grote buitenwereld. Ik was trots op ze en luisterde graag naar hun verhalen. We aten samen en langzaam zakte mijn verdriet weer wat verder weg.

Het was een mooie rotdag, zoals alleen een mooie rotdag mooi kan zijn. En soms is dat ook oké.

Leven met angst en paniek: zo ga je de strijd aan

Paniek en angst: de twee grote vijanden voor 1,1 miljoen Nederlanders. Een paniekaanval ervaren is doodeng en kost ontzettend veel energie. En als je niet op let, gaat angst zelfs je leven beheersen. 

pexels-photo-736843
“Een mens lijdt ’t meest
Door ’t lijden dat hij vreest
dat nooit op komt dagen.”

Als puber had ik er voor het eerst bewust last van: paniekaanvallen. Ik hyperventileerde vaak. Ik viel flauw op de gekste plekken: in de snackbar, in de rij voor de discotheek, boven aan de trap in mijn ouderlijk huis. Ik kreeg toen fysiotherapie om te leren hoe ik mijn ademhaling weer onder controle kreeg bij een hyperventilatie-aanval. Dat was fijn, maar voorkwam niet dat ik ze kreeg.

Sommige mensen reageren op stress met hoofdpijn, woedeaanvallen, maagklachten, et cetera. Mensen die gevoelig zijn voor paniekaanvallen en angst reageren op stress met, je raadt het al, paniek en angst.
Als ik (te lang) aan te veel stress word blootgesteld, krijg ik duizelingen, hartkloppingen en hyperventilatie: allemaal bij elkaar heet dat dan een paniekaanval. Een paniek- of angststoornis is niet gemakkelijk om mee te leven. Paniekaanvallen kunnen je dag verpesten, je verlammen: Verlamd zijn van angst is niet voor niets een uitdrukking. Paniekaanvallen zijn heel eng om mee te maken: je krijgt klamme handen, kunt duizelig worden, voelt je ´opgesloten´ en radeloos. Als je angstig genoeg bent geworden voor je paniekaanvallen en er aan toe gaat geven (wat heel begrijpelijk is!), ga je die plaatsen vermijden waar je angst de kop op stak. Als je een paniekaanval kreeg in een supermarkt, probeer je daar weg te blijven. Als je een paniekaanval kreeg in een kroeg, kun je kroegen gaan vermijden. Kreeg je een paniekaanval op je werk, dan durf je daar wellicht niet meer naartoe.

Helaas werkt juist dat – toegeven aan de angst en paniek – averechts. Hoe meer je toegeeft aan je angsten, des te groter worden ze. Vermijding vergroot namelijk angst. Blootstelling aan je angsten is dan ook een van de beste manieren om over je angsten heen te komen, hoe tegenstrijdig dat ook klinkt. Accepteren dat je iets eng vindt, en het desondanks toch doen.

stop-shield-traffic-sign-road-sign-39080Snel weg van de snelweg
Toen ik net mijn rijbewijs had gehaald, had ik een behoorlijke angst voor de snelweg. Ik had tijdens mijn rijles-periode een ongeluk gehad (als bijrijder) en ik vond het rijden op de snelweg doodeng: het ging te snel, ik was heel erg bang om door anderen aangereden te worden of om de controle over het stuur kwijt te raken. Dus vermeed ik de eerste tijd alle snelwegen.

Toch knaagde iets aan me: nu had ik eindelijk mijn rijbewijs, en reed ik alleen maar rondjes om de kerk. Aangezien ik alle routes binnendoor reed was ik veel meer benzine en tijd kwijt. Dit was toch absurd?

Klaar met die angst
Op een dag besloot ik dat ik klaar was met die angst voor de snelweg. Dan maar een paniekaanval overleven: ik wilde die angst nu echt achter me laten. Dus daar ging ik: met hartkloppingen, angstzweet op mijn voorhoofd en vol doodsangst reed ik met knikkende knieën de snelweg op. (dat laatste is op zich al een prestatie: probeer maar eens te rijden met knikkende knieën!) De eerstvolgende afrit reed ik er direct weer van af, maar wat was ik trots: ik had een stukje snelweg durven rijden! Ik had mijn angst onder ogen gezien en ik leefde nog. Het leek zo klein, maar voor mij was het een enorme overwinning. De week er na reed ik de oprit weer op, en ging ik er na twee afslagen weer af. Weer een stapje gezet. Ik bleef oefenen, steeds een stukje verder. Ik nam er de tijd voor, was blij met iedere overwinning. Elke keer als ik weer een stukje over de snelweg reed, knikten mijn knieën iets minder. Elke keer als ik het weer probeerde, zweette ik wat minder. Het abnormale werd normaal. Ik leerde letterlijk dat ik het kon, door het te doen, ondanks mijn angst.

Een paar jaar later reed ik voor het eerst de Frans-Spaanse grens over, juichend. Het was me gelukt: mijn angst voor de snelweg was weg! Ik had mijn angst onder ogen gezien en daarmee letterlijk weggejaagd, stapje voor stapje, maar het was me gelukt. 
Rijden op de snelweg roept voor mij inmiddels een heel ander gevoel op: het geeft me een gevoel van vrijheid, blijdschap en onafhankelijkheid. Ik ben in de auto ontspannen, ik luister naar muziek, concentreer me op de weg en rijd al jaren met plezier overal naar toe.

pexels-photo-271418
Praat over je angst met mensen die je vertrouwt of met je huisarts. Je zult ervaren dat je niet de enige bent!

En daar waren ze weer
Sinds mijn burn-out heb ik weer last gekregen van paniekaanvallen. Ze zijn er zodra ik drukte opzoek. Zodra het drukker om me heen wordt, met name als ik ergens binnen ben, overvalt me die duizeligheid en lichte staat van paniek weer. Mijn spieren spannen aan, mijn nek verkrampt en ik voel me benauwd. Ik word licht in mijn hoofd en ik weet: daar zijn ze weer, mijn twee vijanden.

Ik geef niet op!
Maar net als jaren geleden met de snelweg zal ik ook dit keer niet weg rennen of plaatsmaken voor angst en paniek, hoe akelig ze ook zijn om te ervaren. Ik zal weer blijven doorgaan, met kleine stapjes, op mijn eigen tempo. Weer zal ik mijn vrijheid terugwinnen. Ik heb het eerder gedaan – en ik zal het weer doen. Beter bang zijn en toch doorgaan dan me verschuilen en het leven aan me voorbij laten gaan, omdat ik op de vlucht ben voor de paniek. Ik weet: Als ik er voor weg ren, rennen de angst en paniek alleen maar harder achter me aan: ze zullen me altijd inhalen. Hoe meer ruimte ik ze geef, hoe groter ze kunnen worden.

Dus kies ik er voor om wederom niet ervoor weg te rennen, maar mijn angst recht in de ogen te kijken, stil te staan en er tegen te zeggen: “Prima, ben er maar. Je mag er zijn. Ik vecht niet tegen je, dat heeft toch geen nut. Maar of je er bent of niet, ik ga door met leven, want ik ben sterker dan jij. Dus maak me maar bang: ik ga het toch doen.”

medical-appointment-doctor-healthcare-40568
Ga naar je huisarts: hij of zij zal je helpen

Ten slotte nog een paar tips en trucs:

  • Heb je last van paniekaanvallen? Ga praten met je huisarts. Hij of zij kan je doorverwijzen naar een praktijkondersteuner of andere hulpverlener. Gedragstherapie kan je helpen met het uitdagen en overwinnen van angstgedachten.
  • Het is best eng om voor het eerst iets te gaan doen waar je al zo lang bang voor bent. Vraag als jou dit helpt, iemand in je omgeving om met je mee te gaan. Kies iemand die jou goed kent, die je vertrouwt en die weet wat hij moet doen als je een paniekaanval krijgt. Dit kan je gerust stellen en de kans op succes vergroten.
  • Praat er over. Je bent niet de enige: ontzettend veel Nederlanders hebben last van angst- en paniekstoornissen. Je leest hier hoeveel. Je bent dus absoluut niet de enige, en je kunt er iets aan doen.
  • Een paniekaanval voelt heel akelig aan, maar is niet gevaarlijk. Dit is belangrijk om te beseffen.